ఆడవాళ్లందరూ పని చేసేవాళ్లే!

నేను పల్లవి.

మన రోజువారీ జీవితంలో కొన్ని మాటలను చాలా మామూలుగా వాడేస్తుంటాం. వాటి వెనక ఉన్న అర్థం గురించి పెద్దగా ఆలోచించం. కానీ, అప్పుడప్పుడు ఎవరో అడిగే ఓ చిన్న ప్రశ్న... మనం ఎప్పటినుంచో నమ్ముతున్న ఓ సాధారణ విషయాన్నే కొత్త కోణంలో ఆలోచించేలా చేస్తుంది.

సరిగ్గా మొన్న నాకు అలాంటి ప్రశ్నే ఎదురైంది. ఎవరో మాటల మధ్యలో...
"మీరు ఉద్యోగం చేసే మహిళా?" అని అడిగారు.

ఒక్క క్షణం ఆలోచనలో పడ్డాను. ఈ ప్రశ్నకు 'అవును' అనో, 'కాదు' అనో వెంటనే సమాధానం చెప్పడం అంత సులభం కాదనిపించింది. ఎందుకంటే, మన దృష్టిలో 'పనిచేసే మహిళ' అంటే... ఉదయాన్నే భోజనం క్యారేజీ పట్టుకుని కార్యాలయానికి వెళ్లి, నెలాఖరుకల్లా చేతికి జీతం తీసుకునే మహిళ మాత్రమే!

మరి తెల్లవారుజామునే లేచి, ఇంట్లో అందరి దినచర్యను మొదలుపెట్టే 'అమ్మ'? తను పనిచేసే మహిళ కాదా?
పిల్లల బడి వేళలు, భర్త పనిలో ముఖ్యమైన పనులు, ఇంట్లో పెద్దవాళ్ల మందుల వేళలు, విద్యుత్ బిల్లు కట్టాల్సిన ఆఖరి తేదీ, ఇంట్లో కూరగాయలు ఉన్నాయా లేదా... ఇవన్నీ తన బుర్రలో గడియారంలా అమర్చుకుని ఇంటిని నడిపించే ఒక ఇల్లాలి చేతిలో 'జీతం కాగితం' ఉండకపోవచ్చు. కానీ, ఆమె చేసే 'పని'కి లెక్కేముంటుంది?

మా పక్క వాటాలో ఒక ఆవిడ ఉన్నారు. ఆవిడెప్పుడూ బయటకు వెళ్లి ఉద్యోగం చేయలేదు. కానీ రోజూ ఉదయాన్నే మనవడిని బడికి ముస్తాబు చేస్తారు. మధ్యాహ్నం ఇంట్లో ఉన్న మామగారికి మందులు వేస్తారు. సాయంత్రం పిల్లలు బడి నుంచి వచ్చేసరికి వేడివేడిగా ఏదో ఒక అల్పాహారం చేసి పెడతారు. కానీ ఎవరైనా అడిగితే మాత్రం, ఏమాత్రం ఆలోచించకుండా...
"నేనేం చేస్తానమ్మా... ఊరికే ఇంట్లోనే ఉంటాను" అంటారు.

నాకు ఆ మాట విన్నప్పుడల్లా చాలా ఆశ్చర్యంగా అనిపిస్తుంది.

నా స్నేహితురాలి వాళ్ళ అమ్మను చూస్తుంటాను. వాళ్లది ఒక చిన్న కుటుంబ వ్యాపారం. ఆవిడ పేరు ఎక్కడా ఉద్యోగుల జాబితాలో ఉండదు. కానీ కొట్టులో సరుకు ఎంత ఉంది, సరుకు పంపినవాళ్లకి ఎంత డబ్బు ఇవ్వాలి, పండుగ సమయానికి ఎంత సరుకు తెప్పించాలి... ఇవన్నీ ఆవిడకు కంఠతా వచ్చు. దానికి నెలవారీ జీతం రాదు. ఆవిడకో పదవీ ఉండదు. కానీ, ఆవిడ ఏ రెండు రోజులో ఊరెళితే చాలు... ఆ వ్యాపారం తడబడుతుంది.

పల్లెటూళ్లలోనూ ఇవే కథలు. భర్తతో పాటు పొలంలో సమానంగా కష్టపడే మహిళ ఉంటుంది. పొద్దున్నే పశువులకు మేత వేసి, ఆ హడావిడిలోనే వంట చేసి, పిల్లల్ని బడికి పంపి, మళ్లీ చేలో పనికి వెళ్తుంది. ఆ పొలం కాగితాల్లో ఆమె పేరు ఉండకపోవచ్చు. ఆమె శ్రమకు నెలవారీ జీతం రాకపోవచ్చు. అంతమాత్రాన ఆమె పని చేయడం లేదని మనం చెప్పగలమా?

ఇవన్నీ పక్కనపెడితే, కంటికి కనిపించని ఇంకో పెద్ద పని ఉంది!

ఇలాంటి వందలాది చిన్న విషయాలను గుర్తుపెట్టుకోవడం... ఇంట్లో వాళ్ల మనోభావాలను బట్టి నడుచుకోవడం... ఎవరు ఏ బాధలో ఉన్నారో ముఖం చూసి పసిగట్టడం... అలకలు తీర్చి అందరూ కలిసి నవ్వుకునేలా చేయడం. ఇవేవీ ఏ లెక్కల పద్దుల్లోనూ నమోదు కావు. కానీ, ఒక కుటుంబం ఏ ఒడిదుడుకులూ లేకుండా సాఫీగా నడవాలంటే... ఇవన్నీ ఎవరో ఒకరు చేయాల్సిందే కదా!

అందుకే... జీతం తెచ్చే మహిళ గొప్పదా, గృహిణి గొప్పదా అని పోల్చడం నాకు అస్సలు ఇష్టం ఉండదు. బయటికి వెళ్లి పని చేసే మహిళ... ఇంటికొచ్చాక తన 'రెండో విడత పని' మొదలుపెడుతుంది. ఇంట్లోనే ఉండే మహిళ... ఉదయం కళ్లు తెరిచినప్పటి నుంచి రాత్రి పడుకునేదాకా విరామం లేకుండా పని చేస్తూనే ఉంటుంది.

నెలాఖరున ఖాతాలో జీతం జమ అయితే, ఆ పని ప్రపంచానికి కనిపిస్తుంది. అదే జీతం రాకపోతే? బహుశా ఆ పనిని, ఆ శ్రమను గుర్తించడం ప్రపంచం మర్చిపోతుంది.

అందుకే... ఇకముందు నన్నెవరైనా "మీ ఇంట్లో ఉద్యోగం చేసే మహిళలు ఎవరెవరున్నారు?" అని అడిగితే... నా పెదాలపై ఓ చిన్న నవ్వు వస్తుంది. ఆ నవ్వు వెనక నా మనసు చెప్పే సమాధానం ఒక్కటే...